Ana sayfa › Vergi › Türkiye–Portekiz çifte vergilendirme anlaşması
VERGİ • ÇİFTE VERGİLENDİRME • TR–PT

Türkiye–Portekiz Çifte Vergilendirme Anlaşması: 2026 Rehberi

Hangi gelir hangi ülkede vergilenir, temettü–faiz–gayrimaddi haklarda stopaj kaçtır, iki ülkede mahsup nasıl işler? Anlaşmanın 2005 tarihli metni, güncel iç mevzuat oranları ve 2026 beyan takvimiyle adım adım.

Son doğrulama: 5 Kasım 2026 • PT News Hub • Genel bilgilendirme • Yaklaşık 16 dakika okuma

30 saniyede özet

Kısa cevap: Anlaşma çifte vergilendirmeyi iki şekilde önler. Bazı gelirlerde vergileme hakkını yalnızca bir ülkeye bırakır (gayrimenkul, emekli maaşı, kamu görevlisi). Diğerlerinde kaynak ülkenin stopajını belirli bir tavana indirir ve mukim ülkenin bu vergiyi mahsup etmesini (kredi) sağlar.
  • 2005'te imzalandı, 2007'den beri uygulanıyor. 29 madde ve bir Protokolden oluşur; iki ülke de gelir vergisi, kurumlar vergisi ve benzeri gelir vergilerini kapsar.
  • Stopaj tavanları: temettüde %5 (nitelikli iştirak) veya %15; faizde %10 (iki yıldan uzun borç) veya %15; gayrimaddi haklarda %10.
  • Ücrette 183 gün kuralı, emekli maaşında yalnızca mukim ülke, gayrimenkulde bulunduğu ülke geçerlidir.
  • Türkiye tarafı: yıllık beyanname + GVK m.123 mahsubu. Portekiz tarafı: Modelo 3 + Anexo J + CIRS m.81 kredisi.
  • Düşük stopaj kendiliğinden uygulanmaz. Mukimlik belgesi sunulmazsa iç mevzuat oranı kesilir, fazlası için iade süreci gerekir.
  • Anlaşma beyan yükümlülüğünü kaldırmaz. Yalnızca hangi ülkenin ne kadar vergileyeceğini belirler.

Anlaşmanın kimliği ve kapsamı

Anlaşma, 11 Mayıs 2005'te Lizbon'da imzalandı. Türkiye tarafında 5515 sayılı Kanunla onaylandı ve 2006/11337 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konuldu. Portekiz tarafında ise parlamentonun onay kararı ve cumhurbaşkanı ratifikasyonuyla iç hukuka geçti. İki ülke vergi idaresi de metni kendi mevzuat listelerinde yayımlıyor.

Resmî adıTürkiye Cumhuriyeti ile Portekiz Cumhuriyeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması
İmza11 Mayıs 2005, Lizbon
Onay5515 sayılı Kanun, 1 Haziran 2006 (Resmî Gazete: 6 Haziran 2006)
Yürürlük kararı2006/11337 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı, Resmî Gazete 15 Aralık 2006, No. 26377
Uygulama1 Ocak 2007'den itibaren elde edilen gelirlere uygulanıyor; ilk uygulama yılı 2007
TaraflarTürkiye Cumhuriyeti — Portekiz Cumhuriyeti
DillerTürkçe, Portekizce ve İngilizce; yorum farkında İngilizce metin esas alınır
Yapı29 madde + Anlaşmanın ayrılmaz parçası olan Protokol
KapsamGelir üzerinden alınan vergiler

Kapsanan vergiler

Anlaşmanın 2. maddesi hangi vergileri kapsadığını sayıyor:

  • Portekiz: kişisel gelir vergisi (IRS), kurumlar vergisi (IRC) ve kurumlar vergisi üzerinden alınan belediye ek vergisi (Derrama).
  • Türkiye: gelir vergisi, kurumlar vergisi ve bu iki vergi üzerinden alınan fon payı.

KDV, damga vergisi, emlak vergisi, veraset ve intikal vergisi, servet vergileri ve sosyal güvenlik primleri anlaşmanın kapsamı dışındadır. Anlaşma ayrıca imza tarihinden sonra bu vergilerin yerine geçen veya onlara önemli ölçüde benzeyen vergilere de uygulanır.

Metin notu: Bu rehber 2005 tarihli anlaşma metnine ve 2026 itibarıyla yürürlükteki iç mevzuat oranlarına dayanır. Sonraki yıllarda oranlar, istisnalar ve BEPS/MLI kaynaklı düzenlemeler değişebilir; işlem öncesi güncel metni ve idari tebliğleri kontrol edin.

Mukimlik: anlaşmanın kapısı

Anlaşmanın 4. maddesi, kimin hangi ülkenin mukimi sayılacağını belirler. Bu, anlaşmanın en kritik eşiğidir: bir ülkenin mukimi değilseniz o ülkenin anlaşmadan doğan haklarını kullanamazsınız. Mukimlik, vatandaşlıktan veya vergi numarasından bağımsızdır.

ÜlkeMukimlik ölçütü (özet)Dayanak
TürkiyeGerçek kişilerde ikametgahın Türkiye'de bulunması veya bir takvim yılı içinde devamlı olarak altı aydan fazla oturma; tüzel kişilerde kanuni veya iş merkezinin Türkiye'de olmasıGVK m.3
PortekizYılda 183 günden fazla kalmak; Portekiz'de kalıcı konut bulundurmak (aksi ispatlanana kadar mukimlik karinesi)CIRS m.16

Çifte mukimlik: 4. maddenin sırası

İki ülke de sizi mukim görüyorsa, aşağıdaki kriterler sırayla uygulanır. İlk cevap veren kriter kazanır:

  1. Daimi olarak kalınabilecek ev: Hangi ülkede sürekli kullanabileceğiniz bir eviniz var?
  2. Hayati menfaatlerin merkezi: Her iki ülkede de ev varsa, kişisel ve ekonomik ilişkilerinizin daha yoğun olduğu ülke.
  3. Kalmayı adet edindiği yer: Bu belirlenemezse, alışkanlık hâline getirdiğiniz evin bulunduğu ülke.
  4. Vatandaşlık: Bu da yoksa, vatandaşı olduğunuz ülke.
  5. Karşılıklı anlaşma: Hiçbiri çözmüyorsa, iki ülkenin yetkili makamları birlikte karar verir.

Mukimlik belgesi olmadan olmaz

Türkiye tarafında bağlı olduğunuz vergi dairesinden alınan Mukimlik Belgesi, Portekiz tarafında Portal das Finanças üzerinden alınan certidão de residência fiscal gerekir. Bu belge iki işe yarar: kaynak ülkede düşük stopajın uygulanması ve mukim ülkede mahsup talebinin kanıtlanması.

NIF tuzağı: Portekiz vergi numarası (NIF) almak sizi otomatik olarak Portekiz mukimi yapmaz. NIF'i olup Türkiye'de yaşayan, evini ve ailesini Türkiye'de tutan kişiler vergi açısından hâlâ Türkiye mukimi olabilir. Mukimlik fiilî oturma, konut ve hayat merkezine göre belirlenir.
Pratik sonuç: Türkiye'de evi, ailesi ve işi olan bir kişi Portekiz'de 183 günden fazla kalsa bile 4. maddenin sıralaması sonucu Türkiye mukimi çıkabilir. Bu durumda Portekiz, Türkiye kaynaklı gelirleri vergileyemez; yalnızca Portekiz kaynaklı gelirleri vergiler. Tersi de geçerlidir.

Gelir türüne göre vergileme

Anlaşma, geliri türlere ayırır ve her tür için "hangi ülke vergiler" sorusunu yanıtlar. Aşağıdaki tablo, pratikte en sık karşılaşılan gelirleri özetliyor.

Gelir türüNerede vergilenir?MaddePratik not
Gayrimenkul geliri (kira dâhil)Gayrimenkulün bulunduğu ülkem.6Türkiye'deki daire Türkiye'de, Portekiz'deki daire Portekiz'de vergilenir.
Ticari kazançİşyeri varsa o ülke; yoksa mukim ülkem.7Yalnızca işyerine atfedilen kâr vergilenir.
İnşaat, montaj, kurma projesiProjenin yapıldığı ülke (9 ayı aşarsa)m.5/3Dokuz ayı aşan şantiye işyeri sayılır.
TemettüKaynak ülke (%5 veya %15) + mukim ülke mahsubum.10%5 için en az %25 pay ve 2 yıl elde tutma şartı.
FaizKaynak ülke (%10 veya %15) + mukim ülke mahsubum.11%10, iki yılı aşan borçlanmalarda geçerli.
Gayrimaddi hak bedeliKaynak ülke (%10) + mukim ülke mahsubum.12Telif, patent, marka, know-how, teçhizat kullanımı.
Gayrimenkul satış kazancıGayrimenkulün bulunduğu ülkem.13/1Portekiz'deki evin satışı Portekiz'de vergilenir.
İşyeri varlıklarının satışıİşyerinin bulunduğu ülkem.13/2İşyerinin bütün olarak satışı dâhil.
Gemi, uçak, kara taşıtıİşletenin mukim olduğu ülkem.13/3Uluslararası trafik.
Diğer sermaye kazançlarıSatışı yapanın mukim olduğu ülkem.13/4Hisse satışında 13/5 istisnasına dikkat.
Büyük hisse satışıŞirketin mukim olduğu ülke (dar istisna)m.13/5%25'ten fazla pay, bir yıl içinde satış ve alıcının o ülke mukimi olması.
Serbest meslekMukim ülke; sabit yer veya 183 gün varsa diğer ülkem.14Danışmanlık, doktorluk, mühendislik, muhasebe.
Ücret (bağımlı çalışma)İşin fiilen yapıldığı ülke; 183 gün istisnasım.15İstisna için işverenin çalışılan ülkenin mukimi olmaması ve ödemenin o ülkedeki bir işyerinden yapılmaması gerekir.
Müdür/yönetim kurulu ücretiŞirketin mukim olduğu ülkem.16Yönetim ve denetim kurulu üyeleri.
Sanatçı ve sporcuFaaliyetin yapıldığı ülkem.17Kamu fonundan karşılanan ziyaretlerde istisna.
Emekli maaşıYalnızca mukim ülkem.18Kamu görevlisi emekli maaşı m.19'a tabidir.
Kamu görevlisi ücretiÖdeyen devlet; bazı hâllerde çalışılan ülkem.19Devlet adına yürütülen ticari faaliyetlerde m.15–18 uygulanır.
Profesör ve araştırmacıZiyaret edilen ülkede 2 yıla kadar muafm.20İlk ziyaret tarihinden itibaren iki yıl.
Öğrenci ve stajyerDışarıdan gelen ödemeler vergilenmez; 183 güne kadar çalışma muafm.21Geçim, öğrenim ve eğitim masrafları.
Diğer gelirlerYalnızca mukim ülkem.22Önceki maddelere girmeyen gelirler.
Önemli ayrım: "Yalnızca mukim ülke" ifadesi, kaynak ülkenin hiç vergi alamayacağı anlamına gelir. "Kaynak ülke + mahsup" ise iki ülkenin de vergilediği, ama çifte verginin krediyle giderildiği durumdur. Bu ayrım, beyanname yükümlülüğünü doğrudan etkiler.

Stopaj oranları: anlaşma neyi sınırlıyor?

Aşağıdaki oranlar "kaynak ülkenin kesebileceği en yüksek vergi" anlamına gelir. İç mevzuatta daha düşük bir oran varsa o uygulanır; anlaşma bir taban değil, tavan koyar.

GelirAnlaşma tavanıKoşulKim vergiler?
Temettü — nitelikli iştirak%5Alıcı şirket, ödeyen şirketin sermayesinin en az %25'ine kesintisiz 2 yıl sahip olmalı (ortaklıklar hariç)Kaynak ülke stopajı; mukim ülke mahsubu
Temettü — diğer%15Diğer tüm hâllerKaynak ülke stopajı; mukim ülke mahsubu
Şube kârı%57. maddeye göre vergilendirilen işyeri kârının kalan kısmıİşyerinin bulunduğu ülke
Faiz — iki yıldan uzun borç%10Borçlanma süresi iki yılı aşıyorsaKaynak ülke stopajı; mukim ülke mahsubu
Faiz — diğer%15Diğer tüm hâllerKaynak ülke stopajı; mukim ülke mahsubu
Kamu ve merkez bankası faizi%0Türk Merkez Bankası, Portekiz Merkez Bankası, hükümetler ve alt idarelerKaynak ülke muaf
Gayrimaddi hak bedeli%10Telif, patent, marka, desen, plan, gizli formül, know-how, teçhizat kullanımıKaynak ülke stopajı; mukim ülke mahsubu

İç mevzuatla karşılaştırma

Anlaşma oranı, iç mevzuat oranından yüksekse iç mevzuat oranı geçerlidir. Bu nedenle aşağıdaki tablo, anlaşmanın gerçekten ne kadar fark yarattığını gösterir:

ÜlkeTemettüFaizGayrimaddi hak
Türkiye%15 (kâr dağıtımı stopajı; 22 Aralık 2024'ten beri)%10 (genel oran)%20
Portekiz%28 (gerçek kişi) / %25 (şirket)%28 (gerçek kişi) / %25 (şirket)%25

Oranlar genel oranlardır; muafiyetler, iştirak istisnası, AB ana-şirket–bağlı şirket rejimi ve özel rejimler ayrıca uygulanabilir. Kesin oran, gelirin türüne ve alıcının hukuki statüsüne göre değişir.

Anlaşma oranı otomatik uygulanmaz. Kaynak ülkedeki ödeyici, karşı tarafın mukimlik belgesini ve gerekli formları görmeden düşük oranı uygulamaz. Belge yoksa iç mevzuat oranı kesilir; fazlası için iade veya düzeltme başvurusu gerekir. Bu süreç aylar alabilir.
Türkiye tarafında kritik nokta: Türkiye'de temettü stopajı zaten %15 olduğu için anlaşmanın %15 tavanı portföy yatırımcısına ek avantaj sağlamaz. Asıl fark, %5'lik nitelikli iştirak oranında ve Portekiz'in %28'lik temettü stopajının %15'e inmesinde ortaya çıkar.

Çifte vergilendirme nasıl önleniyor?

Anlaşma, iki ülkenin de vergilediği gelirlerde "kredi" (mahsup) yöntemini kullanır. Mantık basittir: kaynak ülkede ödenen vergi, mukim ülkedeki vergiden düşülür. Ancak mukim ülkenin o gelire isabet eden vergisinden fazlası düşülemez.

Formül: Mahsup = min( kaynak ülkede ödenen vergi ; mukim ülkede bu gelire isabet eden vergi )
ÜlkeYöntemDayanakSınırMahsup edilemeyen kısım
PortekizMahsup (kredi)Anlaşma m.23/1(a); CIRS m.81Portekiz vergisinin gelire isabet eden kısmı; anlaşmada öngörülen vergiİzleyen 5 yıla taşınabilir (CIRS m.81/3)
TürkiyeMahsupAnlaşma m.23/2(a); GVK m.123Türk vergisinin gelire isabet eden kısmıİade edilmez, taşınmaz

Portekiz'in iki ek imkânı

Portekiz tarafında anlaşmanın 23. maddesi yalnızca kredi vermekle kalmaz, iki ek düzenleme getirir:

  • İstisna + progresyon (m.23/1(b)): Anlaşma gereği Portekiz'de vergiden istisna edilen gelir, kalan gelirin vergi oranı hesaplanırken dikkate alınabilir. Yani istisna gelir, üst dilime girmenize yol açabilir.
  • %95 iştirak indirimi (m.23/1(c)): Portekiz şirketi, Türkiye'de kurumlar vergisinden muaf olmayan bir Türk şirketinden, en az %25 payı 2 yıl elinde tutarak temettü aldıysa, bu temettünün %95'ini matrahından indirebilir. Bu, kredi yerine geçen bir katılım istisnasıdır.
Neden önemli: Aynı gelir için iki farklı mekanizma (kredi veya indirim) söz konusu olabilir. Hangisinin daha avantajlı olduğu, gelirin türüne ve şirketin mali tablosuna göre değişir.

Anlaşmaya aykırı vergileme: 3 yıl içinde başvuru

Kaynak ülke anlaşma oranından fazla vergi kesmişse veya mukim ülke mahsubu reddediyorsa, 25. maddedeki karşılıklı anlaşma usulüne (MAP) gidilebilir. Başvuru, anlaşmaya aykırı vergilemenin ilk bildiriminden itibaren 3 yıl içinde yapılmalıdır. Karşılıklı anlaşma sonucu doğan iade, iç mevzuattaki süreler içinde talep edilmelidir.

Türkiye tarafı: beyanname ve GVK 123 mahsubu

Türkiye mukimi gerçek kişiler dünya çapında gelirlerini yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan eder. Anlaşma, Türkiye'nin vergileme hakkını tümüyle kaldırmaz; yalnızca paylaştırır. Bu nedenle Portekiz'de vergilendirilen bir gelir, Türkiye'de de beyan edilebilir.

Beyanname ve ödeme

  • 2025 gelirleri için beyan dönemi: 1–31 Mart 2026. Son gün 31 Mart 2026'dır.
  • Ödeme: Hesaplanan gelir vergisi Mart ve Temmuz 2026 taksitleriyle ödenir.
  • Yöntem: Beyanname, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın e-beyanname ve İnteraktif Vergi Dairesi sistemleri üzerinden verilir.
  • Mahsup: Aynı beyannamede talep edilir; ayrı bir dilekçe her zaman gerekmez, ancak belgelerin eklenmesi şarttır.

GVK m.123 mahsubunun koşulları

  1. Gelir, Türkiye'de beyan edilmiş olmalı.
  2. Vergi, yabancı ülkede ödenmiş ve belgelenmiş olmalı.
  3. Mahsup, o gelire isabet eden Türk vergisiyle sınırlı olmalı.
  4. Beyanname süresinde verilmiş olmalı.
  5. Yabancı vergi, anlaşma hükümlerine uygun olarak ödenmiş olmalı.

Hangi belgeler gerekir?

  • Türkiye mukimlik belgesi (Portekiz tarafında düşük stopaj için).
  • Portekiz vergi dairesinden alınan ödeme veya tevkifat belgesi.
  • Banka dekontu ya da hesap özeti.
  • Portekiz beyannamesinin (Modelo 3) kopyası.
  • Gerektiğinde yeminli tercüme ve apostil.
Zamanlama tuzağı: Türkiye'de mahsup "ödenen" vergiye dayanır. Portekiz'de IRS genellikle Temmuz–Ağustos'ta ödenir; Türkiye'deki beyan ise Mart'ta verilir. Bu nedenle Portekiz vergisi henüz ödenmemişse, Mart beyanında mahsup mümkün olmayabilir. Beyanı mahsupsuz verip sonra düzeltme yoluyla mahsup talep etmek veya ödeme planını buna göre kurmak gerekebilir. Bu, uzman desteği gerektiren bir alandır.
Brüt tutar: Beyan, elinize geçen net tutar üzerinden değil, vergi kesilmeden önceki brüt gelir üzerinden yapılır. Net tutarı beyan etmek, hem eksik vergi hem de eksik mahsup sonucu doğurur.

Portekiz tarafı: Modelo 3, Anexo J ve kredi

Portekiz mukimi gerçek kişiler dünya çapında gelirlerini Modelo 3 ile beyan eder. Yabancı kaynaklı gelirler ve yabancı hesaplar Anexo J'de gösterilir. Anlaşma, Portekiz'in vergileme hakkını ortadan kaldırmaz; kredi veya istisna ile çifte vergiyi giderir.

Anexo J'de hangi quadro? (2026 formu)

QuadroKapsam
4Yabancı bağımlı çalışma geliri (Kategori A)
5Yabancı emekli maaşları (Kategori H)
6Yabancı ticari ve serbest meslek geliri (Kategori B)
7Yabancı gayrimenkul geliri (Kategori F)
8Yabancı sermaye geliri: faiz ve temettü (Kategori E)
9Yabancı sermaye kazancı (Kategori G)
10Önceki yıllara ait gelirler
11Yabancı banka ve yatırım hesaplarının bildirimi
Quadro 11'i atlamayın: Yabancı bir bankada hesabınız varsa ve o hesapta hiç gelir yoksa bile hesabı bildirmeniz gerekir. Bu, gelir beyanından ayrı bir yükümlülüktür ve cezaya açıktır.

Kredi nasıl hesaplanır?

CIRS m.81 ile anlaşmanın 23. maddesi birlikte uygulanır. Kredi, yabancı vergi ile Portekiz vergisinin o gelire isabet eden kısmından küçük olanı kadardır. Anlaşma varsa kredi, anlaşmada öngörülen vergiyi aşamaz.

Portekiz'de kredi, gelirin türüne ve englobamento tercihine göre hesaplanır. Temettü ve faizde %28'lik özel oran mı yoksa progressif tarife mi avantajlı, beyan öncesi simülasyonla test edilmelidir. Yabancı vergi belgelenmeden kredi hesaplanmaz.

Portekiz'in avantajı: CIRS m.81/3 uyarınca, o yıl mahsup edilemeyen yabancı vergi izleyen 5 vergilendirme dönemine taşınabilir. Türkiye'de böyle bir taşıma yoktur.

Belgeler ve süre

  • Yabancı verginin ödendiğine dair belge (comprovativo de retenção ou pagamento).
  • Türkiye vergi dairesinden alınan belge; gerektiğinde Portekizce veya İngilizce tercüme.
  • Mukimlik belgesi (certidão de residência fiscal).
  • Beyan dönemi: 1 Nisan–30 Haziran 2026 (2025 gelirleri).
IRS Automático kapsamı dışı: Yabancı gelir veya yabancı hesap varsa otomatik beyan kullanılamaz. Anexo J eklendikten sonra simülasyon kapanabilir; bu nedenle önce simülasyonu çalıştırın, sonra Anexo J'yi ekleyin.
Yabancı vergi geç kesinleşirse: CIRS m.60 uyarınca, yabancı vergi 30 Haziran'a kadar kesinleşmediyse AT'ye Modelo 49 ile bildirim yapıp beyanı 31 Aralık'a kadar verebilirsiniz. Bu otomatik bir uzatma değildir; bildirim şarttır.

Tipik senaryolar

1. Portekiz'de yaşıyorum, Türkiye'den kira gelirim var

Kira, gayrimenkulün bulunduğu ülkede — Türkiye'de — vergilendirilir (m.6). Portekiz de mukim olarak bu geliri beyan etmenizi ister; Anexo J quadro 7'de gösterirsiniz. Portekiz, Türkiye'de ödenen vergiyi mahsup eder; sınır Portekiz vergisidir.

  • Türkiye'de beyanname Mart 2026'da, Portekiz'de Nisan–Haziran 2026'da verilir.
  • Türkiye'deki vergi belgesini Portekiz beyanına ekleyin.
  • Portekiz'de mahsup edilemeyen kısım 5 yıl taşınabilir.

2. Türkiye'de yaşıyorum, Portekiz'den temettü alıyorum

Portekiz, gerçek kişiye yapılan temettü ödemesinde kaynakta %28 keser. Anlaşma tavanı %15'tir. Mukimlik belgesi sunarsanız kaynakta %15 uygulanır; sunmazsanız %28 kesilir ve iade talebi gerekir. Türkiye'de temettü beyan edilir; Portekiz'de ödenen vergi GVK m.123 kapsamında mahsup edilir.

Mahsup, Türk vergisinin o gelire isabet eden kısmıyla sınırlıdır. Portekiz'de 28 kesilip 15'i kabul edilirse, aradaki 13 puanın iadesi için Portekiz'de ayrı bir süreç yürütülür.

3. Portekiz'de yaşıyorum, Türk şirketine uzaktan çalışıyorum

İş fiilen Portekiz'de yapıldığı için Portekiz hem mukimlik hem işin yapıldığı ülke olarak vergiler. Türkiye'de iş ifa edilmediğinden Türkiye'nin ücret üzerinde vergileme hakkı yoktur (m.15). Türk işveren yine de stopaj yapıyorsa, anlaşma kapsamında iade veya düzeltme gerekir.

Bu senaryoda kritik soru şudur: İşin fiilen nerede yapıldığı. Uzaktan çalışmada ev ofisi Portekiz'deyse, 183 gün kuralı değil, işin yapıldığı yer belirleyicidir.

4. Türkiye'den emekliyim, Portekiz'de yaşıyorum

Emekli maaşı yalnızca mukim ülkede — Portekiz'de — vergilendirilir (m.18). Türkiye'nin stopaj hakkı yoktur. Kamu görevlisi emekli maaşı bu kuralın istisnasıdır (m.19) ve ödeyen devlette vergilenebilir.

Portekiz'de emekli maaşı progressif tarifeye tabidir; Anexo J quadro 5'te beyan edilir. Türkiye'de kesilmiş vergi varsa, anlaşma gereği iadesi istenir.

5. Portekiz şirketiyim, Türk iştirakinden temettü alıyorum

Türkiye'de stopaj, en az %25 payı 2 yıl elinde tutan şirket için %5'e iner. Portekiz'de iştirak istisnası koşulları sağlanıyorsa temettü matraha girmez; sağlanmıyorsa anlaşmanın 23/1(c) indirimi veya kredi uygulanır.

6. Türk şirketiyim, Portekiz'de 9 aydan uzun inşaat projem var

Dokuz ayı aşan şantiye işyeri sayılır (m.5/3). Portekiz, işyerine atfedilen kârı vergiler. Türkiye'de, koşulları sağlanıyorsa yurt dışı işyeri kazancı istisnası uygulanabilir; aksi hâlde Portekiz'de ödenen vergi mahsup edilir.

Kendi durumunuzu 3 soruda test edin
  • 1. Yılın büyük bölümünde hangi ülkede yaşadınız? Eviniz, aileniz ve ekonomik ilişkileriniz nerede?
  • 2. Gelir hangi ülkede doğuyor: iş, gayrimenkul, sermaye mi?
  • 3. İki ülkede de beyan yükümlülüğü var mı, yoksa anlaşma birini mi devre dışı bırakıyor?
  • Sonuç: Üçüncü soruya "iki ülke de" diyorsanız, mahsup planı ve belge seti olmadan beyan vermeyin.

Sık yapılan hatalar

  1. "NIF'im var, artık Portekiz mukimiyim." NIF yalnızca vergi numarasıdır. Mukimlik fiilî oturma, konut ve hayat merkezine göre belirlenir.
  2. "Anlaşma varsa Türkiye'de beyan etmem." Anlaşma beyan yükümlülüğünü kaldırmaz; yalnızca vergileme hakkını paylaştırır.
  3. "Stopaj nasılsa anlaşma oranından kesilir." Mukimlik belgesi sunulmazsa iç mevzuat oranı kesilir; düşük oran otomatik değildir.
  4. "Mahsup sınırsızdır." Mahsup, mukim ülkenin o gelire isabet eden vergisiyle sınırlıdır; aşan kısım Türkiye'de yanar, Portekiz'de 5 yıl taşınır.
  5. "Net tutarı beyan ederim." Beyan brüt tutar üzerinden yapılır; net beyan hem eksik vergi hem eksik mahsup doğurur.
  6. "Anexo J'yi sonra eklerim." Yabancı gelir veya hesap varsa Anexo J zorunludur; quadro 11 en sık atlanan kısımdır.
  7. "Mukimlik belgesini sonra alırım." Belge ödeme anında gerekir; sonradan iade süreci uzun ve belirsizdir.
  8. "NHR/IFICI varsa anlaşma gerekmez." Bu rejimler Portekiz iç hukukuna aittir; Türkiye'nin vergileme hakkını etkilemez.
  9. "Sosyal güvenlik de anlaşmada." Primler anlaşmanın kapsamı dışındadır; ayrı mevzuat ve ikili düzenlemeler geçerlidir.

2026 takvimi ve belge kontrol listesi

TarihNe oluyor?Kimi ilgilendirir?
1 Ocak 20262026 vergi yılı başlar; stopaj oranları bu yılın ödemelerine uygulanırİki ülke
1–31 Mart 2026Türkiye'de 2025 gelirleri için yıllık beyanname dönemiTürkiye mukimleri
31 Mart 2026Türkiye'de beyan için son gün; ilk taksitTürkiye mukimleri
1 Nisan 2026Portekiz'de 2025 gelirleri için IRS beyan dönemi başlarPortekiz mukimleri
30 Haziran 2026Portekiz'de IRS beyanı için son günPortekiz mukimleri
Temmuz 2026Türkiye'de ikinci taksit; Portekiz'de ödeme ve değerlendirme süreciİki ülke
31 Aralık 2026Yabancı vergi 30 Haziran'a kadar kesinleşmediyse, Modelo 49 bildirimiyle uzatılmış beyan sınırıPortekiz mukimleri

Belge kontrol listesi

  • Mukimlik belgesi (Türkiye: Mukimlik Belgesi; Portekiz: certidão de residência fiscal).
  • Gelir belgesi: kira sözleşmesi, temettü kararı, faiz dekontu, ücret bordrosu.
  • Yabancı vergi ödeme veya tevkifat belgesi.
  • Beyanname kopyası ve ödeme dekontları.
  • Yabancı banka hesap bilgileri (quadro 11 için IBAN).
  • Gerektiğinde yeminli tercüme ve apostil.

Sık sorulan sorular

Anlaşma hangi vergileri kapsıyor?

Gelir üzerinden alınan vergileri: Portekiz'de IRS, IRC ve Derrama; Türkiye'de gelir vergisi, kurumlar vergisi ve fon payı. KDV, veraset, servet vergileri ve sosyal güvenlik primleri kapsam dışıdır.

Portekiz'de vergi ödediysem Türkiye'de beyan etmek zorunda mıyım?

Türkiye mukimiyseniz ve anlaşma Türkiye'ye vergileme hakkı bırakıyorsa evet. Anlaşma yalnızca çifte vergiyi önler; beyan yükümlülüğünü kaldırmaz. Anlaşma gereği yalnızca Portekiz'in vergileyebileceği bir gelirde Türkiye'de beyan gerekmez.

Portekiz'de stopaj otomatik olarak %15 mi uygulanır?

Hayır. Ödeyici, mukimlik belgesini ve gerekli formu görmeden düşük oranı uygulamaz. Belge yoksa gerçek kişide %28, şirkette %25 kesilir; fazlası için iade başvurusu gerekir.

Mahsup nasıl hesaplanır?

Kaynak ülkede ödenen vergi ile mukim ülkede o gelire isabet eden vergiden küçük olanı kadar. Yani mahsup, mukim ülkenin vergisini aşamaz; aşan kısım kullanılamaz.

Mahsup edilemeyen kısım ne olur?

Türkiye'de iade edilmez ve sonraki yıla taşınmaz. Portekiz'de CIRS m.81/3 uyarınca izleyen 5 yıla taşınabilir.

NHR veya IFICI varsa anlaşma yine geçerli mi?

Evet. NHR 2024'ten itibaren yeni başvurulara kapalıdır; yerine gelen IFICI rejimi sınırlı meslek gruplarına açıktır. Bu rejimler Portekiz'in iç hukuk avantajlarıdır; Türkiye'nin anlaşmadan doğan vergileme hakkını ortadan kaldırmaz.

183 gün nasıl sayılır?

Ücrette, ilgili takvim yılı içinde başlayan veya biten herhangi bir 12 aylık dönemdeki fiziki bulunma günleri sayılır. Giriş ve çıkış günleri genellikle bulunma günü sayılır; kesintisizlik aranmaz.

Hangi belgeler olmadan mahsup yapılamaz?

Mukimlik belgesi, yabancı vergi ödeme/tevkifat belgesi ve beyanname kopyası olmadan mahsup talep edilemez. Belgeler yabancı dildeyse tercüme, gerekiyorsa apostil gerekir.

Sorumluluk reddi

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki, vergisel, mali, yatırım veya göçmenlik danışmanlığı değildir. Anlaşma hükümlerinin ve iç mevzuatın somut olaya uygulanması, kişisel koşullara ve güncel idari uygulamaya göre değişebilir.

PT News Hub, bilgilerin doğru ve güncel tutulması için makul özen gösterir; ancak içeriğin eksiksizliği, belirli bir amaca uygunluğu ve güncelliği konusunda garanti vermez. Mevzuat ve idari uygulama değişebilir; işlem öncesi resmî kaynakları ve gerektiğinde uzman görüşünü esas alın.

Yürürlükteki hukukun izin verdiği ölçüde, bu bilgilere dayanılarak alınan kararlardan veya yapılan işlemlerden doğan doğrudan ya da dolaylı zararlardan PT News Hub sorumlu tutulamaz.