Hükümetten akaryakıt ve gıdada KDV indirimine ret: Sarmento “2027’de açık yaratır” dedi

Portekiz’de yükselen akaryakıt fiyatlarının ardından vergi indirimi tartışması büyürken Maliye Bakanı Joaquim Miranda Sarmento, yakıtlarda KDV’nin yüzde 23’ten yüzde 13’e düşürülmesi ile temel gıda ürünlerinde sıfır KDV uygulanmasının 2027’de kamu maliyesini yeniden açığa sürükleyebileceğini savundu.

PS ve Chega’nın gündeme getirdiği iki önlemin toplam yıllık maliyetini yaklaşık 2 milyar euro olarak hesaplayan Sarmento, hükümetin bunun yerine gelir desteği ve mevcut yakıt vergisi mekanizmalarını tercih ettiğini belirtti.

Hükümetin hesabı: Yaklaşık 2 milyar euro

Maliye Bakanı’nın Lusa’ya verdiği bilgiye göre yakıtlardaki KDV indiriminin yıllık bütçe etkisi yaklaşık 1,2 milyar euro, temel gıda sepetinde sıfır KDV uygulamasının etkisi ise yaklaşık 800 milyon euro olabilir.

Sarmento, 2027 için beklenen bütçe fazlasının bu büyüklükte olmadığını belirterek iki tedbirin karşı finansman bulunmadan kabul edilmesi halinde bütçe açığı oluşacağını savundu.

Bu değerlendirme hükümetin tahminidir; söz konusu vergi değişiklikları yürürlüğe girmiş değil ve nihai mali etkileri uygulamanın kapsamına, tüketim davranışlarına ve ekonomik koşullara bağlı olacaktır.

PS ve Chega ne istiyor?

Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş sonrasında hem PS hem de Chega, yakıtlarda uygulanan KDV oranının geçici olarak yüzde 23’ten yüzde 13’e indirilmesini gündeme getirdi.

Temel gıda ürünlerinde yeniden sıfır KDV uygulanması da tartışılan önlemler arasında.

Hükümet ise fiyatlara doğrudan KDV üzerinden müdahale etmek yerine hane gelirlerini destekleyen tedbirleri savunuyor.

17 Eylül’de Bakanlar Kurulu tarafından açıklanan pakette yeni bir IRS indirimi, emeklilere olağanüstü ek ödeme, yakıt maliyetlerinden özellikle etkilenen sektörlere 38 milyon euroluk destek ve petrol ürünleri vergisi ISP’deki indirimin yıl sonuna kadar sürdürülmesi yer aldı.

Akaryakıt tartışması OE2027’ye taşınıyor

Tartışmanın bir başka önemli boyutu 2027 Devlet Bütçesi.

Hükümetin OE2027 teklifini 10 Ekim’e kadar Parlamento’ya sunması bekleniyor. Luís Montenegro liderliğindeki hükümet mutlak çoğunluğa sahip olmadığı için bütçenin kabulü muhalefet partileriyle yapılacak görüşmelere bağlı.

Sarmento hükümetin bütçe konusunda “tercih edilen” tek bir ortak belirlemediğini ve Parlamento’daki partilerle görüşeceğini söyledi.

Dolayısıyla akaryakıt ve gıdadaki vergi yükü önümüzdeki haftalarda yalnızca hayat pahalılığı tartışmasının değil, 2027 bütçe müzakerelerinin de önemli başlıklarından biri olacak.

Sürücü açısından şu anda ne değişti?

Tartışılan KDV indirimi şu aşamada yürürlüğe girmiş bir uygulama değil.

Sürücüler açısından mevcut destek mekanizması ISP üzerinden devam ediyor. Bu nedenle pompada görülen fiyat ile Parlamento’da tartışılan KDV önerilerini birbirinden ayırmak gerekiyor.

Akaryakıt fiyatlarının yükselmeye devam etmesi halinde hükümet üzerindeki ilave müdahale baskısının da sürmesi bekleniyor.

Kaynaklar

RTP / Lusa — 20 Eylül 2026

https://www.rtp.pt/noticias/economia/miranda-sarmento-avisa-que-descida-do-iva-nos-combustiveis-e-alimentacao-levaria-pais-a-defice_n1766586

XXV Governo Constitucional — 17 Eylül 2026

https://portugal.gov.pt/gc25/comunicacao/noticias/governo-reforca-rendimentos-e-apoios-perante-subida-dos-combustiveis

RTP — 19 Eylül 2026

https://www.rtp.pt/noticias/economia/oposicao-exige-mais-medidas-para-conter-preco-dos-combustiveis_v1766536