ödenmemiş faturalar nedeniyle 1,23 milyon avroluk bir açık

Algarve tarafında yaz sezonu denince akla hep o muhteşem plajlar, turkuaz deniz ve tıklım tıklım sahil kasabaları gelir. Ama işin bir de madalyonun öteki yüzü var: Her yıl milyonlarca turisti ağırlayan bu bölgede, sağlık sistemi her yaz ciddi bir sınav veriyor. Son açıklanan resmi raporlar da durumun mali boyutunu net bir şekilde gözler önüne serdi. Portekiz Sağlık Faaliyetleri Denetleme Kurumu’nun (IGAS) yayımladığı son denetim raporuna göre, Algarve Yerel Sağlık Birimi (ULS Algarve) son iki yılda (2023 ve 2024) Portekiz’de yaşamayan yabancılara verdiği acil sağlık hizmetlerinin tam 1,23 milyon avrodan fazla tutarını tahsil edemedi. Yani ortada hastanelerin kasasına girmeyen devasa bir açık var. Fatura Kesiliyor Ama Tahsilat Yalan Oluyor İşin aslı şu: Portekiz yasalarına göre uyruğuna veya yasal statüsüne bakılmaksızın herkesin acil sağlık hizmeti alma hakkı var. Hastaneler de kapıdan gireni geri çevirmiyor, tedavisini yapıyor. Nitekim 2023 ve 2024 yıllarında Algarve’deki acil servislerde yabancı turistlere sunulan hizmetlerin toplam değeri yaklaşık 2,35 milyon avroyu bulmuş. Ancak gelgelelim bu faturaların yarısından fazlası—tam olarak 1.234.358 €—ödenmemiş alacak olarak defterlerde kalmış durumda. İstatistiklere baktığımızda, acil servislere başvuran yerleşik olmayan yabancı sayısında ciddi bir artış var: 2023: 17.736 başvuru 2024: 19.111 başvuru (Yaklaşık %7,8'lik bir artış) Bekleneceği üzere bu başvurular tamamen yaz aylarında pik yapıyor. Hastaneye gelenlerin neredeyse %70’i 18-65 yaş arası çalışma çağındaki yetişkinler. Başrolü çeken ülkeler ise şaşırtmıyor: İngiltere, Fransa, Almanya ve İrlanda. Sistem Nerede Tıkanıyor? Peki, bu kadar para neden tahsil edilemiyor? Rapor, kabul işlemlerindeki ve bürokrasideki tıkanıklıkları açıkça özetliyor: Dil Engeli ve Eksik Evrak: Hastaneye gelen turistlerle iletişim kurmak her zaman kolay olmuyor. Çoğu zaman sigorta evrakları veya kimlik bilgileri eksik kalıyor. Adres Vermekten Kaçınma: Bazı hastalar kendi ülkelerindeki iletişim bilgilerini ya da kaldıkları otel/kiralık ev adreslerini vermekte isteksiz davranıyor, hatta bazen reddediyor. Giriş-Çıkış Kontrolsüzlüğü: Normal şartlarda diğer hastalarla aynı kabul prosedürü uygulanıyor fakat tedavi bitip taburcu olma aşamasına gelindiğinde, hastanın ödeme yapmadan çıkıp gitmesini engelleyecek etkin bir mekanizma bulunmuyor. Çözüm İçin Hangi Adımlar Öneriliyor? IGAS denetçileri bu deliği kapatmak için Algarve'deki hastane yönetimine oldukça net tavsiyelerde bulundu. Öncelikle, arkasında geçerli bir özel sigortası veya sorumluluğu üstlenen üçüncü bir kurumu olmayan yabancılardan, ücretin tedavi sonunda değil, henüz acil servise giriş anında tahsil edilip edilemeyeceğinin değerlendirilmesi isteniyor. Ayrıca hastaların kimlik doğrulama süreçlerinin sıkılaştırılması ve hastaneden ayrılırken ödemeden kaçınmayı imkansız kılacak zorunlu bir "çıkış noktası" kontrolünün getirilmesi hedefleniyor. Turizm bölgeye ciddi bir gelir getiriyor, bu bir gerçek. Ancak yerel sağlık altyapısının her yaz bu şekilde milyonlarca avroluk yükü tek başına sırtlanması sürdürülebilir görünmüyor. Umalım ki bu yeni tedbirler hızla devreye girer ve hastanelerin üzerindeki bu mali yük biraz olsun hafifler. Kaynak: LUSA Fotoğraf: Duarte Drago / LUSA